444 85 85
TIKLAYIN SİZİ ARAYALIM
TIKLAYIN SİZİ ARAYALIM
eray.com.tr > AKADEMİ > E-Dönüşüm > E defter kullanımı rehberi- 9 başlıkta tüm ayrıntılar
  • ErayTeknolojiAS
  • Yorum yapılmamış
e defter

E defter kullanımı rehberi- 9 başlıkta tüm ayrıntılar

Bu yazımızda sizlere e defter konusu üzerinde bilgilendirme yapmak amacındayız. Tarihi vergi yasaları modern ekonomide amaca uygun olmayabilir. Bugünkü düzenleyici, sosyal, politik ve teknolojik değişiklikler göz önüne alındığında, vergi otoriteleri, yönetmelikleri ve mevzuatı sürdürmek için mücadele etmektedir.

Son yıllarda, kuruluşlar gelir hükümetlerini mahrum eden çok sayıda karmaşık vergi düzenlemesi kullanmıştır. Avrupa Komisyonu’ndan gelen bir rapora göre, 26 AB ülkesi için toplam ‘KDV Boşluğu’ 2011 yılında 193 milyar € tutarındaydı ve vergi kaçakçılığı, dolandırıcılık ve kasıtlı olarak ihmal veya tahrifat yoluyla vergi yükümlülüklerinin yanlış beyanının bir kombinasyonundan oluşan durum ortaya çıkmıştı.

Hükümetler kaçınma, tahsilat yapmama ve sahtekarlık nedeniyle kaçırdığı gelirlerin bir kısmını telafi etmeye çalışıyor. Vergi tahsilatına uygulanan inceleme düzeyi artırılıyor. Sonuç olarak, şirketler şeffaflığı artırmak ve maliyet tasarrufu için yeni yollar aramak zorunda kalıyorlar. İşte bu yeni yollardan bir tanesi de e defter konusu.

Vergi otoriteleri çabalarına yardımcı olmak için dijital teknolojiyi benimsedi. Vergi mükellefi eğilimlerini yorumlamak ve şirketlerin yerel mevzuata daha iyi uyum sağlamalarını sağlamak için e defter uygulamasını kullanıyorlar. Ayrıca, vergi makamları vergi mükellefi verilerini dijital hale getirebilir ve birden fazla yargı alanında paylaşabilir. Daha fazla çözüm elde edildikçe ve maliyetler düştükçe, vergi otoriteleri suçu önleme ve tespit etme, gelir tahsilatlarını iyileştirme ve operasyonel verimliliği artırma fırsatını yakalamaktadır.

Öte yandan, teknoloji, şirketlerin düzenleyicilerden şeffaflık için artan taleplerle başa çıkmasına yardımcı oluyor. Ayrıca, vergi makamlarının gelecekte nasıl gelir elde edeceklerini de etkileyecek verimlilikleri artırmaktadır.

E defter nedir?

E defter kısaca çok uzun yıllar süresince kağıt şeklinde tutulan defterlerin elektronik ortamda dosyalanıp tutulmasını ve saklanmasını ifade etmektedir. İngilizcesi Electronic Ledger’in çalışma prensibini madde madde şöyle özetleyebiliriz

  1. İlgili döneme ait tüm kayıtlar, işletmenin kullandığı muhasebe programı tarafından belli bir dosya formatına dönüştürülür.
  2. Entegratör tabir edilen, ara hizmet veren firmalar aracılığıyla bu dosyalar Gelir İdaresi Başkanlığı’na (GİB) gönderilir.
  3. GİB ise bu dosyaları onaylayarak berat oluşturur ve bu beratlar yine entegratör aracılığıyla firmaya geri gönderilir.
  4. E-defterlerde kâğıt defterlerde olduğu gibi noter tarafından açılış-kapanış onayları yapılmaz. Bu onaylar yine elektronik ortamda olur.
  5. E defter gönderme zamanı ilgili ayı takip eden 3 ay sonuna kadardır.
  6. Ancak mali yılın son ayı için gönderilecek defterler için istisna vardır.
  7. Son ayın defteri 4. ay sonuna kadar, yani kurumlar vergisinin verildiği ayın sonuna kadar Gelir İdaresi Başkanlığı’na gönderilebilirler.

İşletmeler ve vergi yetkilileri konuyu kolaylaştırmaya çalışırken teknoloji hayati önem taşıyacaktır. Veri toplama ve analizi, veri eşleştirme ve vergi denetimleri de dahil olmak üzere süreçlerin dijitalleştirilmesi, şirketlerin operasyonları boyunca vergiyi optimize etmelerine ve planlama, raporlama ve uyum süreçlerini hızlandırmasına olanak tanır.

İşte e defter böylesine bir ortamda, kanunen tutulması zorunlu olan yevmiye ve büyük defterlerin dijital ortamda tutulduğu, maliyeye elektronik imzayla berat verildiği sistemin bizzat kendisidir. Kayıtlar standart bir xml formatında hazırlanır. Böylelikle e-Defter formatını kullanan firmalar kağıt ortamında defter tutmak zorunda kalmazlar.

E defter başvuru nasıl yapılır?

Yeni teknoloji çözümleri getirilirken vergi makamlarının kullanabileceği en iyi uygulamalar da kuşkusuz söz konusu olmakta. İlk olarak, projenin amacını açıkça tanımlamalıdırlar. Ele alınan sorun nedir? Mevcut seçenekler nelerdir? Daha sonra, uygulama için net bir plan tasarlamalıdırlar. Uygulamadan önce vergi mükelleflerine danışılmalıdır. Belirli bir sektörü veya bölgeyi test etmek için bir pilot program da faydalı olabilir. Bu, şirketlere tam bir sunumdan önce yetkililerin niyetlerini anlama ve yeni çözümle ilgili olası sorunları belirleme fırsatı verecektir.

Geldiğimiz noktada e defter uygulaması yukarıdaki süreçlerden geçerek bugüne kadar gelişimini sürdürdü. 1 Sıra No.lu Elektronik Defter Tebliği kapsamında yevmiye defteri ve büyük defterlerini elektronik defter biçiminde oluşturmak, kaydetmek, muhafaza ve ibraz etmek isteyenlerin aşağıda belirtilen şartları taşımaları gerekmektedir. Bu şartları taşıyanlar başvurularını kolayca yapabilmektedir. Bunun için şu şartların sağlanmış olması gerekiyor:

  1. Gerçek kişi mükelleflerin Elektronik İmza Kanunu hükümleri çerçevesinde üretilen nitelikli elektronik sertifika veya 397 sıra numaralı Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği çerçevesinde Mali Mühür temin etmiş olmaları,
  2. Tüzel kişi mükelleflerin 397 sıra numaralı Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği çerçevesinde Mali Mühür temin etmiş olmaları,
  3. Elektronik defter tutulması, kaydedilmesi, onaylanması, saklanması ve ibrazında mükellefler tarafından kullanılacak yazılımın uyumluluk onayı almış bir yazılım olması gerekiyor.

E defter uygulaması nasıl kullanılır?

Vergi teknolojisi bir şirketin faaliyetlerinin birçok yönünü etkileyebilir. Büyük Veri, analitik, yapay zeka (AI), makine öğrenimi, Nesnelerin İnterneti (IoT), mobilite ve bulut bilişim iş başında yer alıyor. Bu teknolojik ilerlemelerin faydalarından tam olarak yararlanmak için kurumlar vergisi departmanlarının gözetim faaliyetlerine öncelik veren ve personelin çabalarını koordine eden bir uyum stratejisi olmalı. Vergi teknolojisinin kullanımını düzenleyen bir yasal çerçeve ve açık bir strateji de olmalıdır.

İşte e defter uygulaması yukarıda bahsedilen yasal çerçeveni sonucu olarak karşımıza çıkıyor.

E defter uygulaması ile yevmiye defter boyutunun sınırı aşıp aşmamasına bakılır ve defter imzalanır. Sonrasında şefterin şema ve şematron kontrolü yapılarak yevmiye defterinin beratı oluşturulur ve imzalanır. Daha sonra defterin beratı şema ve şematron kontrolü yapılarak berat sıkıştırılır ve hatası bulunmayan dosyalar Gelir İdaresi Başkanlığı’nın internet sitesine yüklenir.

E defter beyan sistemi nedir?

E defter beyan sistemini kısaca açıklayacak olursak serbest meslek erbabı, işletme hesabı esasına göre defter tutan mükellefler ile basit usule tabi olan mükelleflerin kayıtlarının elektronik ortamda tutulmasına yardımcı oluyor.

Diğer taraftan bahsini ettiğimiz kayıtlardan serbest meslek erbabı ile işletme hesabı esasına göre defter tutanların defterlerinin elektronik olarak oluşturulmasını ve saklanmasını sağlıyor. Ayrıca vergi beyannameleri, bildirim ve dilekçelerin elektronik olarak verilebilmesine imkan tanıyan sistem elektronik ortamda belge düzenlenebilmesini de olanaklı kılıyor ve kapsamda yer alan mükelleflerin Gelir İdaresi Başkanlığı veri tabanında yer alan diğer bilgilerini mükelleflerin bilgisine sunuyor.

Defter beyan sayfasına bu linkten ulaşabiliyorsunuz.

E defter beyan başvuru nasıl yapılır?

Defter-Beyan Sistemini kullanmak zorunda olan mükelleflerin, Sistemi kullanmaya başlayacakları takvim yılından önceki ayın son gününe kadar http://www.defterbeyan.gov.tr adresi üzerinden veya gelir vergisi yönünden bağlı bulundukları vergi dairesi aracılığıyla başvuru yapmaları gerekmektedir.

e defter beyan başvurusunu oluşturan teknoloji, şirketlerin uyumluluğa ulaşmasına yardımcı olur, ayrıca şeffaflığı ve işbirliğini artırır. Vergi ekibinin üyelerini diğer görevlere odaklanmak için serbest bırakarak verimliliği artırabilir. Operasyonel açıdan, teknoloji zaman ve maliyetten tasarruf sağlar. Ancak, vergi söz konusu olduğunda, şirketler diğer birçok departmana veya sürece kıyasla teknolojiyi benimsemede yavaş davranırlar. “Vergi süreçleri, arka ofis işlevleri olmak, çoğu durumda işlemler işlendikten veya rezerve edildikten sonra yapılır ve bu nedenle süreci teşvik eden teknoloji de arka ofis olarak kabul edilir.

E defter gönderme süreleri hangi aylara dikkat edilmeli?

Burada eğer aylık olarak yükleme tercihinde bulundu iseniz, e-DEFTER berat dosyalarının yükleme sürelerini gösteren tabloya buradan bakabilirsiniz.

Geçici vergi dönemleri bazında yükleme tercihinde bulundu iseniz, e-defter berat dosyalarının yükleme süreleri ise

  1. Ocak – Şubat ve Mart Ayları için, Mayıs Ayı Sonu
  2. Nisan – Mayıs – Haziran Ayları için, Ağustos ayı sonu,
  3. Temmuz – Ağustos – Eylül Ayları için, Kasım Ayı sonu,
  4. Ekim – Kasım – Aralık Ayları için gelir veya kurumlar vergisi beyannamelerinin verileceği ayın sonuna kadar.

E defter zorunluluğu olan mükellefler kiler?

Yüksek performanslı bir vergi sistemi oluşturmak, vergi dönüşümünün başarısı için kritik öneme sahiptir. Veri yönetimi ve analitik dahil olmak üzere teknolojinin etkili kullanımı anahtar bir parçadır. Bu parçayı tamamlamak üzere de e defter zorunluluğu getirilmiştir.

Burada dikkat edilmesi gereken nokta  e-Fatura uygulamasına geçiş zorunluluğu bulunan bir mükellef olup olmamanızla ilgili. Eğer e faturaya geçmeniz zorunlu bir mükellef iseniz elektronik defter uygulamasına süresi içinde geçmek zorundasınız. Bu zorunluluk yıl içerisinde e-fatura uygulamasına geçen mükellefler açısından izleyen yılın başından itibaren şeklinde yer alıyor.

E defter zorunluluğu 2020 neler getiriyor?

Ayrıca tebliğin yayınlandığı 19 Ekim 2019 tarihi itibarıyla Türk Ticaret Kanununun 397. maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca bağımsız denetime tabi olan şirketler için 1/1/2020 tarihinden itibaren geçiş zorunluluğu bulunmakta.

Eğer mükellefler 2020 yılı veya müteakip yıllarda bağımsız denetime tabi olma şartlarını sağlamış mükellefler iseler bu durumda şartların sağlandığı yılı izleyen yılın başından itibaren elektronik defter uygulamasına geçmeleri gerekmektedir.

E defter kullanımı rehberi- 9 başlıkta tüm ayrıntılar

İlgili mükellefler bu işlemi de edefter.gov.tr adresinde verilmiş olan format ve standarda uygun defterleri e-defter olarak tutacaklardır.

E defter geçiş hadleri sınır nerede?

Sizlerin de gayet iyi bildiği üzere 2018 ve takip eden yıllarda en az 5 Milyon TL cirosu olan firmalara, ilgili yılı takip eden 2. yılın başından itibaren e-Fatura ve e-Defter Uygulamalarına geçiş zorunluluğu getiren taslak tebliğ ile birlikte e-Fatura ve e-Defter’de bulunan 10 Milyon TL ciro zorunluluğu da 5 Milyon TL’ye düşürülmüş durumda.

E defter kullanımı rehberi- 9 başlıkta tüm ayrıntılar

Buradaki 5 Milyon rakamı e defter sistemine geçişte bir sınır olarak tayin edilmiş olup, mükelleflerin bu sınıra özellikle dikkat etmeleri gerekmektedir.

E defter hadleri – bu rakama ve tarihe dikkat!

2020 yılına yönelik olarak e defter hadlerinin nasıl uygulandığına dair bir bakış yaptığımızda e-Fatura uygulamasına geçiş zorunluluğu bulunan mükellefler içerisinde 2018 yılı hasılatı 10.000.000 TL’lik sınır bulunmaktadır. Bu sınır ve üzerine sahip olan mükellefler 01.01.2020 tarihinden itibaren geçmiş olmaları gerekiyor.

Diğer taraftan 2018 yada 2019 yılı hasılatı 5.000.000 TL’yi geçen mükelleflere gelince bu kişiler 01.01.2021 tarihinden itibaren (e-Fatura’ya geçişi 1/7/2020-yıl içine rastlayan bir tarih olduğu için) ilgili tarihe geçmek zorundalar. Buradaki sınırın da 5 Milyon TL olduğunu hatırlatalım.

e deftere geçme hadleri 2020

Limit olarak getirilen bazı sınırlar Gelir İdaresinin yayınladığı tebliğde çizilmiş vaziyette.  Örneğin 2018 yılında internet üzerinden mal ve hizmet satışı yapan ve brüt satış hasılatı 5 Milyon TL ve üzerinde olan mükellefler 1.1.2020 tarihinden itibaren e deftere geçmek zorundalar. Buradaki sınırın 5 milyon olduğuna dikkat etmemiz gerekiyor

E deftere geçme hadleri

Son olarak e deftere geçme hadlerine baktığımızda e-Defterin  düzenlenmesi saklanması ve ibraz edilmesi için mükelleflerden bazı şartların sağlanmış olmaları bekleniyor. Raporlama ve kontrol süreçlerini kolaylaştıran e-defter uygulamasına geçmek isteyenler için 1 ve 2 sıra numaralı Elektronik Defter Genel Tebliği’nin açıkladığı hadler şu şekilde yer alıyor:

Gerçek kişi mükelleflerin Elektronik İmza Kanunu hükümlerine göre üretilen nitelikli elektronik sertifika ya da 397 sıra numaralı VUK Genel Tebliği çerçevesinde mali mühür temin etmesi gerekiyor.

Tüzel kişi mükelleflerin 397 sıra numaralı VUK Genel Tebliği çerçevesinde mali mühür temin etmesi gerekiyor.

Tüm mükelleflerin elektronik defter tutma, kaydetme, onaylama, saklama ve ibraz etme işlemlerini gerçekleştirmek için kullanacakları yazılımın uyumluluk onayı almış olması gerekiyor.

Eray Teknoloji

Ürün Kataloğu

İNDİR

RAKİPSİZ E-FATURA KONTÖR FİYATLARI İÇİN

Sizi Arayalım

Uzmanlarımıza Danışın